Οι Βαλκανικοί πόλεμοι του 1912-1913 ζωντανεύουν μέσα από το πολεμικό ημερολόγιο του δεκανέα Κωνσταντίνου Λινάρδου.
ΕΙΣΑΓΩΓΗ
Ιδιαίτερη θέση στην αποτύπωση της
ιστορικής πραγματικότητας μιας εποχής κατέχουν τα πολεμικά ημερολόγια, τόσο
γιατί σκιαγραφούν την καθημερινότητα του καιρού τους με παραστατικότητα και
αμεσότητα, όσο επειδή σε αυτά η υποκειμενικότητα των συγγραφέων τους συνήθως περιορίζεται
στην απλή καταγραφή των γεγονότων, χωρίς να υπεισέρχεται σε κριτική ανάλυση
των γεγονότων.
Την δεκαετία του 1910 ο
Κωνσταντίνος Λινάρδος ( δάσκαλος από τα Λουσικά Νομού Αχαΐας) κλήθηκε τρεις
φορές από την Πατρίδα να την υπηρετήσει και σε όλες τις κλήσεις ανταποκρίθηκε
με συνέπεια. Ο ίδιος (και λόγω επαγγέλματος)
θεώρησε χρήσιμο να καταγράψει όλα όσα βίωσε σε ένα πολεμικό ημερολόγιο εκατόν ογδόντα
δύο σελίδων.
Σε αυτό, το μεγαλύτερο μέρος
(εκατόν εβδομήντα σελίδες) αφορά τα όσα
συνέβησαν στην πρώτη επιστράτευση τον Σεπτέμβριο του 1912 και στους μετέπειτα
Βαλκανικούς αγώνες , ενώ σε άλλες δέκα σελίδες έχουν καταγραφεί τα όσα έγιναν
κατά την επιστράτευση του Σεπτεμβρίου του 1915.
Τέλος δύο σελίδες αφορούν την
επιστράτευση του 1918, στην οποία όμως η κλάση του Παππού αποφασίστηκε να μην
μετάσχει στον πόλεμο και γρήγορα αποστρατεύτηκε. Σήμερα έχω την χαρά και την τιμή
να παρουσιάσω αποσπάσματα από την πρώτη επιστράτευση του 1912 και τα όσα
συνέβησαν κατά τους δύο βαλκανικούς πολέμους.
Ο Κωνσταντίνος Λινάρδος μέσα από
τον 3ο Λόχο , του 7ου Συντάγματος , της 2ης
Μεραρχίας του Στρατηγού Καλλάρη, πολέμησε διαδοχικά στο Θεσσαλικό μέτωπο, στη Χίο, στο
Ηπειρωτικό μέτωπο για να επιστρέψει στο δεύτερο βαλκανικό πόλεμο στη Μακεδονία.
Η ΜΕΤΑΒΑΣΗ ΣΤΗΝ ΗΠΕΙΡΟ ΚΑΙ Η ΑΠΕΛΕΥΘΕΡΩΣΗ ΤΩΝ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ
Στις 26 Δεκεμβρίου φεύγουν με
καράβι για το μέτωπο της Ηπείρου :
Όμως λόγω της εξόδου του Χαμιδιέ
το ταξίδι γινόταν με προσοχή , κυρίως νύκτα και χωρίς φωτισμό μέχρι την 28η
του μήνα όταν και έφτασε στο Σούνιο. Όταν λίγο μετά έφτασε στο Σαρωνικό
, οι εξ Αθηνών στρατιώτες άρχιζαν να φωνάζουν:
«αποκομίσας ολίγα βάσανα και πολλάς εντυπώσεις».
«Δεξιά Καπετάνιε !»
Φτάνοντας στον Ισθμό και καθώς το
πλοίο ρυμουλκείται από την μία στην άλλη πλευρά είχαν συρρεύσει και από τις δύο
πλευρές της διώρυγας πολλοί Κορίνθιοι , κυρίως γυναίκες που προσπαθούσαν να
δούνε τις προσφιλείς τους υπάρξεις τείνοντας τας χείρας προς εναγκαλισμόν…
Αρκετές από τις γυναίκες κυρίως
μητέρες λιποθυμούσαν από συγκίνηση , ενώ άλλοι πετούσαν πορτοκάλια και άλλα
δέματα στο πλοίο…
Προχωρώντας το πλοίο προς Αίγιο
και Πάτρα , όλοι οι εξ Αχαΐας καταγόμενοι εφώναζαν τώρα εκείνοι με την σειρά
τους:
Όμως προς λύπη και αυτών, το πλοίο
συνέχιζε αταλάντευτα την πορεία του… Ανήμερα της Πρωτοχρονιάς έφτασαν
στο λιμάνι της Πρέβεζας όπου και αποβιβάστηκαν. Εκεί είδανε ότι όσοι βρίσκονταν
από την αρχή στο Ηπειρωτικό μέτωπο ήταν αξύριστοι, ξεσχισμένοι, άγριοι λόγω και του καιρού … Ενώ ένας αξιωματικός από τους
παλιούς εκεί τους έλεγε:
«Αριστερά Καπετάνιε !».
«για ιδές τα … Χιωτάκια, μπαρμπούνια είναι από τα χιώτικα μανδαρίνια».
Τις επόμενες μέρες η κατάσταση εμφάνιζε
πολλές δυσκολίες. Ένα χαρακτηριστικό απόσπασμα είναι το κάτωθι:
«Ενυκτώσαμεν . Εστηρίζαμεν τα αντίσκηνα εις ένα τοίχο , εκόψαμεν κλαδιά και ηνάψαμεν ολίγη πυρά . Εσταυρώσαμεν πλέον τας χείρας , βρεγμένοι , νηστικοί , τουρτουρίζοντες και επεριμέναμεν να έβγη η ψυχή. Τόσο απελπίστημεν…».
Οι μέρες περνάνε και ουσιαστικά ρίχνουν
βολές μόνο τα πυροβόλα , ενώ τα τμήματα εναλλάσσονται σαν προφυλακές μέσα σε
δύσκολες συνθήκες και ενίοτε είτε μεταφέρουν προς το μέτωπο τα πυροβόλα και
άλλα εφόδια , είτε προσπαθούσαν να μην
αφήνουν να περνάνε τρόφιμα στους πολιορκημένους Τούρκους. Μάλιστα σε μία περίπτωση ελληνικό
αντάρτικο σώμα συνέλαβε Αλβανούς από τα
Φιλιατρά που προσπάθησαν να περάσουν στα Γιάννενα αραβόσιτο και αλάτι. Σε μία από τις περιπτώσεις που η
μονάδα του παππού ήταν προφυλακή, αναφέρει ότι όταν οι τουρκικές οβίδες έσκαγαν
κοντά τους, κάποιοι θαρραλέοι τις γιουχάιζαν… ενώ μία χαρακτηριστική αντίδραση
ήταν ενός εκ Σαλαμίνος που όταν έσκαγαν οι οβίδες:
«σκυμμένος έκαμνε τον σταυρό του λέγων :« Παναγία βόηθα ». Μόλις έπαυον, ανεσηκώνετο σείων το χέρι απειλητικώς και βλασφημών έλεγε :
«…Την Παναγία τους οι κερατάδες , δεν θα μας αφήσουν ούτε να κατ…».
Όλες αυτές τις μέρες ο καιρός είχε
δυσκολίες. Μάλιστα μερικές φορές από το βάρος του χιονιού έπεφτε το αντίσκηνο…
Επίσης υπήρχαν αρκετά προβλήματα
στην τροφοδοσία φαγητού και νερού. Έτσι όταν έβρεχε έπαιρναν τις καραβάνες έξω
για να μαζέψουνε βρόχινο νερό, ενώ πολλών οι αρβύλες είχαν λιώσει και αυτές
που ερχόντουσαν δεν έφταναν για όλους. Πάντως σε ώρες αδράνειας ήταν πρώτης
τάξεως ευκαιρία για καλό ξεψείρισμα…. Την Κυριακή των Αποκριών αρκετοί ντυμένοι
μασκαράδες έδωσαν κέφι, ενώ έκανε εντύπωση το πέταγμα των ελληνικών αεροπλάνων
πάνω από το Μπιζάνι .
Λόγω της αδράνειας διαδίδονται
μικροψέματα για επιτυχίες προς αναπτέρωση του ηθικού, γιατί υπήρξαν περιπτώσεις
λιποταξιών τόσο Ελλήνων όσο και Τούρκων.
Κατά τις 17 Φεβρουαρίου
αποφασίζεται πλέον η τελική επίθεση εν μέσω πολύ κακού καιρού , κάποιοι λέγανε
ότι είναι (-8) βαθμούς!
Ο στρατός άρχισε να προχωρά μέσα
από απόκρημνες και στενές χαράδρες, βλέποντας κάτω γκρεμισμένα ζώα και εφόδια
…

































2.png)

.+%CE%A6%CF%89%CF%84%CE%BF+%CE%B1%CF%81%CF%87%CE%B5%CE%AF%CE%BF+%CE%97%CF%80%CE%B5%CE%B9%CF%81%CF%89%CF%84%CE%B9%CE%BA%CE%AE%CF%82+%CE%95%CF%84%CE%B1%CE%B9%CF%81%CE%B5%CE%AF%CE%B1%CF%82..jpg)


